CPI Mỹ trong tháng 6 đã hạ nhiệt mạnh hơn dự kiến, làm vơi đi nỗi lo tăng lãi suất ngay cả khi căng thẳng ở Trung Đông và giá dầu ở mức cao vẫn khiến rủi ro lạm phát trở thành tâm điểm.
Thị trường đã chuẩn bị sẵn sàng cho một đợt hoảng loạn lạm phát khác.
Căng thẳng ở Trung Đông lại bùng phát. Giá dầu thô Brent đã vượt mốc 90 USD/thùng. Mỹ và Iran đã hủy bỏ thỏa thuận, và các nhà giao dịch một lần nữa lại đặt ra cùng một câu hỏi: Liệu Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có bị buộc phải tăng lãi suất?
Tiếp đến, dữ liệu CPI tháng 6 được công bố. Con số thực tế ở mức 3,46% – thấp hơn nhiều so với kỳ vọng của thị trường là 3,8%, đồng thời giảm mạnh so với mức 4,17% của kỳ trước.
Điều này đã làm thay đổi tâm lý của thị trường.
Lúc bấy giờ, lạm phát vẫn là một rủi ro, nhưng báo cáo CPI mới nhất cho thấy thị trường có thể đang định giá quá cao khả năng Fed sẽ phản ứng mạnh tay.
Khi dữ liệu việc làm phi nông nghiệp (NFP) tháng 5 được công bố, D Prime đã xuất bản bài viết “NFP tháng 5/2026: Vì Sao Số Liệu Việc Làm Tốt Có Thể Sẽ Không Khiến Fed Tăng Lãi Suất?“ với lập luận rằng các kỳ vọng tăng lãi suất đã ở mức quá cao. Logic đó vẫn áp dụng phù hợp cho đến hôm nay.
Ngay cả khi diễn biến tại Trung Đông tiếp tục biến động và giá dầu quay đầu tăng trở lại, thị trường có thể không cần quá hoảng sợ về việc tăng lãi suất.
Điều Gì Sẽ Thực Sự Buộc Fed Phải Tăng Lãi Suất?
Vào ngày 17 tháng 7, Mỹ và Iran đã hủy bỏ thỏa thuận và xung đột lại tiếp diễn.
Điều này xảy ra vào cuối tuần, nên nhiều nhà giao dịch dự đoán các tài sản rủi ro sẽ giảm điểm khi thị trường mở cửa lại vào thứ Hai. Nhưng khi thị trường châu Á vừa mở cửa, hợp đồng tương lai S&P 500 lại nhích lên thay vì giảm xuống.
Phản ứng đó nói lên một điều quan trọng: Thị trường có lẽ đang trở nên ít nhạy cảm hơn trước các cú sốc lạm phát.
CPI tháng 6 đã giảm 0,4% so với tháng trước, đánh dấu mức âm đầu tiên trong gần sáu năm. Lạm phát lõi cũng hạ nhiệt. Giá hàng hóa lõi giảm 0,1% so với tháng trước, giá dịch vụ lõi đi ngang, và giá nhà ở không ghi nhận tăng trưởng so với tháng trước – đánh dấu tốc độ tăng trưởng chậm nhất kể từ tháng 1 năm 2021.
Trên thực tế, với những gì đang xảy ra, sự sụt giảm của lạm phát không chỉ đến từ năng lượng. Hàng hóa, nhà ở và các dịch vụ phi nhà ở đều hạ nhiệt ở nhiều mức độ khác nhau. Nói cách khác, xu hướng giảm lạm phát đang lan rộng hơn.
Với Fed, có hai câu hỏi quan trọng nhất cần phải: Giá dầu có thể nằm trong tầm kiểm soát không? Lạm phát có lan từ năng lượng sang hàng hóa lõi, dịch vụ và tiền lương hay không?
Nếu giá dầu tăng vọt và lạm phát lan rộng ra toàn nền kinh tế, Fed có thể buộc phải hành động. Nhưng nếu giá dầu được kìm hãm và lạm phát lõi tiếp tục hạ nhiệt, lý do để tăng lãi suất ngay lập tức sẽ trở nên ngày càng mờ nhạt.
Warsh Tỏ Ra Cứng Rắn, Nhưng Fed Có Thể Vẫn Sẽ Chờ Đợi
Trong phiên điều trần đầu tiên trước Quốc hội, Chủ tịch Fed – Kevin Warsh – nhấn mạnh rằng Fed “không khoan nhượng” với lạm phát.
Phát biểu này thoạt nghe có vẻ cứng rắn. Nhưng quan trọng là ông đã không đưa ra một tín hiệu rõ ràng nào về bước đi tiếp theo đối với lãi suất.
Điều này hoàn toàn dễ hiểu. Chính sách tiền tệ không thể trực tiếp kiểm soát giá dầu. Nếu lạm phát chủ yếu bị thúc đẩy bởi các cú sốc địa chính trị và giá năng lượng, Fed có thể chọn giải pháp chờ đợi xem liệu áp lực đó có lan sang toàn nền kinh tế hay không.
Warsh cũng đang tập trung vào việc thiết lập lại khuôn khổ chính sách của Fed. Ông đã thúc đẩy 5 cải cách thông qua 5 nhóm làm việc:
Nhóm Truyền Thông Về Chính Sách Tiền Tệ
Mục tiêu là giảm bớt các định hướng lúc trước, tăng tính linh hoạt của chính sách và cho phép phản ứng nhanh hơn trước các số liệu đang không ngừng thay đổi.
Nhóm Làm Việc Liên Quan Đến Bảng Cân Đối Kế Toán
Giám sát việc thu hẹp bảng cân đối kế toán.
Nhóm Làm Việc Liên Quan Đến Dữ Liệu Kinh Tế
Tìm kiếm các dữ liệu có tần suất cao và chính xác hơn nhằm nâng cao chất lượng và tính kịp thời của các chỉ số kinh tế chính thức.
Nhóm Làm Việc Liên Quan Đến Năng Suất Và Việc Làm
Nghiên cứu tác động của trí tuệ nhân tạo (AI) đối với nền kinh tế và đánh giá xem việc tăng năng suất có giúp kìm hãm lạm phát hay không.
Nhóm Làm Việc Liên Quan Đến Khuôn Khổ Lạm Phát
Khám phá một bộ chỉ số lạm phát ở phạm vi rộng mở hơn.
Trước khi khuôn khổ mới này được áp dụng hoàn toàn, Fed khó có thể thay đổi chính sách mạnh tay một cách quá vội vàng.
Khi khuôn khổ này ra mắt, định hướng chính sách từ Fed có thể sẽ trở nên rõ ràng hơn. Nhưng từ thời điểm này cho đến lúc đó, các phát ngôn công khai của Warsh có thể vẫn chưa thực sự rõ ràng, ít tập trung vào những định hướng trước đó và phụ thuộc nhiều hơn vào các dữ liệu mới được công bố.
Hiện tại, thị trường nhìn chung vẫn kỳ vọng rằng sẽ không có lần tăng lãi suất nào trong tháng 7. Tuy nhiên, các nhà giao dịch vẫn đang dự đoán sẽ có ít nhất một đợt tăng lãi suất trước thời điểm cuối năm. Xác suất lãi suất được giữ nguyên đến hết năm nay chỉ đạt ở mức 19,1%.
Warsh Không Một Mình Kiểm Soát Fed
Warsh thường đưa ra phát ngôn cứng rắn về lạm phát, nhưng trên thực tế, ông không có toàn quyền kiểm soát chính sách của Fed.
Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) là cơ quan trực tiếp đứng sau các quyết định về chính sách tiền tệ. Chủ tịch Fed có thể định hình chương trình nghị sự và gây ảnh hưởng đến truyền thông, nhưng khi bỏ phiếu, Warsh cũng chỉ có một phiếu.
Điều này đóng vai trò rất quan trọng.
Nên biết rằng, Cựu Chủ tịch Fed Jerome Powell vẫn chưa rời khỏi Fed. Ông hiện vẫn là một trong bảy thành viên của Hội đồng Thống đốc Fed. Ba thành viên khác là người của Đảng Dân chủ được ông Biden đề cử. Một thành viên Đảng Cộng hòa khác, Christopher Waller, từng là ứng viên hàng đầu cho chức Chủ tịch Fed và cũng là đối thủ của Warsh.
Điều đó có nghĩa là Warsh có thể sẽ không có số đông áp đảo ủng hộ mình.
Thành viên duy nhất có khả năng ủng hộ ông mạnh mẽ là Phó Chủ tịch phụ trách Giám sát – Michelle Bowman. Kết quả là, tầm ảnh hưởng của Warsh bên trong Ủy ban có thể sẽ tương đối hạn chế trong hai năm tới.
Đây là một lý do khác giải thích vì sao một chu kỳ tăng lãi suất mạnh tay diễn ra ngay lập tức lại ít có khả năng xảy ra hơn những gì thị trường đang mong đợi.
Tại Sao Warsh Có Thể Áp Dụng Sách Lược Của Greenspan
Trong số các đời cựu chủ tịch Fed, Warsh thường nhắc đến Alan Greenspan. Đó là một chi tiết đáng chú ý.
Kỷ nguyên Greenspan trùng với cuộc cách mạng công nghệ internet, góp phần nâng cao năng suất, kiềm chế lạm phát và trì hoãn yêu cầu tăng lãi suất. Năm 1996, Greenspan đã phản đối việc tăng lãi suất vì ông tin rằng sự gia tăng năng suất có thể giúp kiểm soát lạm phát.
Nhìn lại quá khứ, lạm phát thực sự đã không liên tục tăng vào thời điểm đó.
Lúc bấy giờ, Warsh nhậm chức giữa một cuộc dịch chuyển công nghệ lớn khác: cuộc cách mạng AI. Ông có thể hy vọng rằng AI sẽ đóng một vai trò tương tự trong việc thúc đẩy năng suất và giảm bớt áp lực lạm phát.
Nhưng bối cảnh ngày nay không hoàn toàn giống thập niên 1990.
Hiện nay, AI có thể cải thiện năng suất theo thời gian, nhưng có thể phải mất nhiều năm thì những lợi ích đó mới lan tỏa trọn vẹn trong ngành dịch vụ. Các nghiên cứu hiện tại cho thấy một số công ty Mỹ đang sử dụng công cụ AI thường xuyên hơn để cắt giảm chi phí và nâng cao hiệu quả, nhưng tỷ lệ việc làm trực tiếp bị AI ảnh hưởng vẫn chưa phải ở mức quá cao.
Các công ty hiện tại có vẻ như sẽ sẵn sàng đào tạo kỹ năng liên quan đến AI cho nhân viên hiện hữu hơn là sa thải và thay thế họ.
Điều đó có nghĩa là thị trường lao động trong ngành dịch vụ của Mỹ có thể vẫn duy trì tính ổn định trong ngắn và trung hạn. Nguồn cung lao động có thể cải thiện dần, nhưng chưa đủ nhanh để ngay lập tức trở thành động lực chính thúc đẩy nền kinh tế.
Vì vậy, ngay cả khi Warsh muốn áp dụng logic năm 1996 của Greenspan để hoãn việc tăng lãi suất, ông có thể sẽ gặp khó khăn để thuyết phục các thành viên Uỷ ban Thị trường Mở Liêng bang (FOMC) khác khi tiến hành thực hiện một thay đổi lớn.
Điều này đúng với cả các quyết định tăng hay cắt giảm lãi suất.
Thị Trường Trái Phiếu Đã Tự Thắt Chặt Các Điều Kiện
Thêm một lý do nữa giải thích tại sao kỳ vọng tăng lãi suất có thể bị thổi phồng đơn giản gói gọn trong việc: Bản thân thị trường đã tự tăng lãi suất.
Từ tháng 2, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 2 năm đã tăng khoảng 75 điểm cơ bản và hiện đang ở mức sát 4,2%. Mức này cao hơn nhiều so với biên độ lãi suất điều hành hiện tại của Fed, đang ở vùng 3,5% – 3,75%.
Chi tiết này rất quan trọng vì lợi suất trái phiếu cao hơn sẽ làm gia tăng chi phí huy động vốn trên toàn hệ thống kinh tế, bao gồm cả các khoản vay thế chấp hay các khoản vay khác. Trên thực tế, thị trường trái phiếu đã chính thức “đạp phanh”.
Lợi suất ngắn hạn đã tăng. Dòng vốn chảy vào trái phiếu. Thanh khoản dần bị thu hẹp lại.
Nói cách khác, thị trường đã âm thầm hoàn tất một đợt “tăng lãi suất” mà chưa cần Fed phải can thiệp.
Điều này mang lại cho Warsh khoảng trống thời gian để chờ đợi và quan sát cách mà nền kinh tế sẽ thực sự phản ứng.
Điều Gì Sẽ Diễn Ra Tiếp Theo?
Kỳ vọng tăng lãi suất vẫn đang chi phối thị trường, nhưng bức tranh hiện tại không chỉ ẩn chứa gam màu đơn sắc như vậy.
Kết từ lần cắt giảm lãi suất cuối cùng vào tháng 12 năm 2025, Fed vẫn luôn giữ nguyên mức lãi suất. Từ đó đến nay, thị trường lao động đã bật tăng từ mức đáy của tháng 2, trong khi hành động quân sự nhắm vào Iran của chính quyền Trump đã thổi bùng một cú sốc liên quan đến lạm phát.
Điều này khiến kịch bản cắt giảm lãi suất trước đây bị đổ vỡ.
Tuy nhiên, báo cáo CPI mới nhất lại thiết lập lại sự cân bằng một lần nữa. Lạm phát đang giảm nhiệt trên diện rộng hơn. Giá dầu vẫn là rủi ro chính, nhưng thị trường không hề hoảng sợ bất chấp sự tái bùng nổ căng thẳng giữa Mỹ-Iran. Fed thì vẫn đang trong quá trình tái xây dựng khuôn khổ chính sách. Chủ tịch Warsh không hoàn toàn nắm toàn quyền kiểm soát FOMC. Còn thị trường trái phiếu đã tự động thắt chặt các điều kiện tài chính.
Chuỗi yếu tố này khiến cho khả năng tăng lãi suất trong thời gian tới trở nên kém chắc chắn hơn.
Về phần mình, D Prime tin rằng rủi ro có một đợt tăng lãi suất trong năm nay vẫn hiện hữu, đặc biệt nếu giá dầu tăng mạnh trở lại hoặc lạm phát lấn sâu vào yếu tố tiền lương, hàng hóa và dịch vụ.
Dù vậy, D Prime vẫn khá cẩn trọng với các kỳ vọng tăng lãi suất ngay trong tháng 7 hoặc tháng 9 sắp tới.
Fed sẽ cần các tín hiệu và bằng chứng rõ ràng hơn trước khi hành động, đặc biệt là trong bối cảnh các cuộc bầu cử đang tới gần và áp lực chính trị ngày càng leo thang.
Nỗi Lo Tăng Lãi Suất Có Thể Đang Vượt Xa Thực Tế Của Dữ Liệu
Thị trường có lý khi dè chừng với lạm phát. Nhưng có vẻ chúng đang phản ứng thái quá với các kỳ vọng tăng lãi suất.
CPI tháng 6 đã hạ nhiệt nhiều hơn mức dự báo, với đà giảm lan tỏa ra ngoài ngành năng lượng. Warsh có vẻ thể hiện hướng đi cứng rắn, nhưng bộ khuôn khổ mới của Fed vẫn đang được xây dựng. Biên bản nhóm FOMC tiếp tục chứng kiến sự chia rẽ và thị trường trái phiếu đã kịp tự tiến hành thắt chặt thông qua việc thúc đẩy lợi suất trong ngắn hạn lên cao.
Đối với các nhà giao dịch, điều mấu chốt không chỉ nằm ở việc lạm phát có tăng hay không. Câu hỏi thực sự đặt ra là liệu lạm phát có trải rộng và đủ dai dẳng để buộc Fed phải “tung đòn” hay là không.
Tính đến thời điểm hiện tại, lý lẽ cho kịch bản đó vẫn chưa hoàn toàn được làm rõ.
Dầu mỏ vẫn quan trọng. Dữ liệu vẫn có trọng lượng. Nhưng hoảng loạn về một đợt tăng lãi suất chớp nhoáng có thể là quá sớm ở thời điểm hiện tại.
Fed vẫn có thể tăng lãi suất vào giai đoạn cuối năm nay. Nhưng trong bối cảnh ở quý 3 sắp tới, chiến lược đầu tư tốt nhất lúc bấy giờ có lẽ vẫn là kiên nhẫn quan sát và chờ thời cơ.
Bài viết của Nhóm Phân Tích D Prime
Nghiên cứu chiến lược vĩ mô và thị trường được thực hiện bởi đội ngũ phân tích nội bộ từ D Prime.
Tuyên Bố Miễn Trừ Trách Nhiệm
Thông tin trong tài liệu này chỉ được cung cấp cho mục đích thông tin chung và giáo dục, không cấu thành tư vấn đầu tư, tư vấn tài chính, tư vấn giao dịch hay bất kỳ hình thức tư vấn chuyên môn nào khác, đồng thời không phải là một khuyến nghị, lời chào mời hay mời gọi mua hoặc bán bất kỳ công cụ tài chính nào hoặc tham gia vào bất kỳ chiến lược giao dịch nào.
Việc giao dịch các sản phẩm có sử dụng đòn bẩy như hợp đồng chênh lệch (CFD) tiềm ẩn rủi ro thua lỗ đáng kể và có thể không phù hợp với mọi nhà đầu tư. Kết quả hoạt động trong quá khứ không phải là chỉ báo cho kết quả trong tương lai. Mọi thông tin tham chiếu về xu hướng thị trường, hiệu suất tài sản, mức giá hoặc các tuyên bố mang tính dự báo hướng tới tương lai đều phản ánh quan điểm hoặc bình luận chung về thị trường tính đến ngày công bố và có thể thay đổi mà không cần thông báo trước.
Bài viết này không tính đến các mục tiêu, tình hình tài chính hoặc mức độ chấp nhận rủi ro của bất kỳ nhà đầu tư cá nhân nào. Độc giả nên tự tiến hành nghiên cứu độc lập và tìm kiếm sự tư vấn chuyên môn trước khi đưa ra bất kỳ quyết định đầu tư hoặc giao dịch nào. D Prime và các công ty liên kết không đưa ra bất kỳ cam kết hay bảo đảm nào về tính chính xác, tính đầy đủ hoặc độ tin cậy của thông tin này và từ chối mọi trách nhiệm pháp lý đối với bất kỳ tổn thất hoặc thiệt hại trực tiếp, gián tiếp, ngẫu nhiên, hệ quả hoặc các tổn thất, thiệt hại nào khác phát sinh từ hoặc liên quan đến việc sử dụng hoặc phụ thuộc vào bất kỳ thông tin nào chứa đựng tại đây. Thông tin nêu trên không nên được sử dụng hoặc coi là cơ sở cho bất kỳ quyết định giao dịch nào hoặc như một lời mời tham gia vào bất kỳ giao dịch nào. Quý vị không nên phụ thuộc vào bài viết này để thay thế cho những đánh giá độc lập của cá nhân mình.
“D Prime” là thương hiệu của D Prime Vanuatu Limited, một công ty được thành lập và chịu sự quản lý của Ủy ban Dịch vụ Tài chính Vanuatu (Số đăng ký công ty: 700238). Tính khả dụng của các sản phẩm và dịch vụ có thể khác nhau tùy thuộc vào từng khu vực pháp lý và các quy định pháp luật hiện hành.
